Rexurdir nas ruinas...

Díxenvos que me atren poderosamente os lugares en ruinas?

Xa que estamos en Entroido e Xinzo é un dos referentes nestes festexos a nivel, pódese decir que internacional, unha boa idea e aproveitar un día que vos acheguedes ata a vila  a gozar dos festexos (si, porque alomenos unha xornada hai que ir) para visitar algún dos seus atractivos turísticos. Unha das mellores opcións é o mosteiro de Bon Xesús de Trandeiras, sito nunha bucólica paisaxe que invita ao sosego.

Sobre as súas orixes hai diferentes versións. Hai quen di que a Virxe se lle apareceu a un veciño para indicarlle o lugar onde contruir un templo na honra ao Neno. Outras lendas apuntan a aparición dunha imaxe do Neno Xesús a uns cabaleiros portugueses que ergueron a capela para acollela. En calquera dos casos, o que si se sabe é que arredor de 1520 se iniciaron os traballos para levantar o mosteiro baixo as ordes de Don Alonso de Piña, prior de Xunqueira de Ambía e, tres anos máis tarde, estableceuse a comunidade de franciscanos.


Tras sucesivos avatares, en 1668 un gran incencio asolou o mosteiro cuxa reconstrucción deu comenzo un ano despois. Máis tarde, na Guerra da Independencia, as tropas napoleónicas arrasaron o lugar e asesinaron aos monxes que alí habitaban, cecáis coñecedores de que o lugar fora refuxio de bispos e sacerdotes galos durante a Revolución Francesa.

A fin do mosteiro chegou coa desamortización, que só atopou en Bon Xesús un convento en ruinas do que pouco proveito sacar dun lugar onde chegar a vivir ata  80 monxes franciscanos.

O recinto ten unhos 1.800 metros cadrados combinando elementos renacentistas con claras influencias de estilo gótico manuelino portugués. Na actualidade é a  igrexa a parte mellor conservada. Unha rexa torre adosada ao lateral esquerdo alberga o campanario. A súa fachada gótico plateresca, atribuida ao canteiro Bartolomé de Nosendo, ábrese mediante un arco conopial sobre pilastras, rodeado de arquivoltas adornadas con rosetas e follas de acanto.

No interior da igrexa, a nave está cuberta por unha bóveda de cañón, namentres que na capela maior conta cunha bóveda de crucería. No altar maior, imaxes de San Francisco de Asís e San Bernardo flanquean ao Bon Xesús. A Virxe María ocupa outro altar e, aos seus pés, xace unha cabeza votica, cando menos, peculiar.  Ao seu carón, un San Bieito negro sostén varios exvotos.

Do convento, o armonioso claustro é a parte máis destacada. De forma cuadrangular e fiel ao estilo renacentista máis puro, ten 26 arcos que se apoian en columnas rematadas en sinxelos capiteis, adornados cunha sobria decoración animal e vexetal. Luces e sombras na que a vexetación manda dotan as semiruinas de certo romanticismo que atrapa e seduce. Apetece ficar, pasear, mirar, deixar correr o reloxo... Que vos vou decir eu... os claustros seducénme especialmente. Chama a atención a escaleira milagrosamente conservada que daba acceso a primeira planta. Incluso hai restos das paredes.

Tras un detido recorrido polo claustro e as dependencias que o rodean, sen presa, un non se pode ir de Bon Xesús sen visitar os seus xardíns. Un espazo que invita a pasear, a sentar, a descubrir o seu estanque, a pila, a fonte de pedra e a fonte excavada na rocha, onde se atopa un canal subterráneo que leva a auga ata unha pequena piscina emprega para o regadío dos campos... un verdadeiro pracer para os sentidos. A principios de inverno, cando aínda as follas outonais cobren o chan os xogos de cores ocres cos raios de sol engaiolan. Xa de cara o bo tempo, é un espazo para gozar con xogos e, porque non? unha merenda campestre.

Aluméme luniña